barok w polsce

7 Pages • 891 Words • PDF • 3.4 MB
Uploaded at 2021-09-24 14:52

This document was submitted by our user and they confirm that they have the consent to share it. Assuming that you are writer or own the copyright of this document, report to us by using this DMCA report button.


BAROK W POLSCE Barok w Polsce pojawia się wcześnie, tuż po jego powstaniu na zachodzie Europy. Trwa długo, prawie dwa stulecia. W wieku XVII i XVIII powstaje dużo dzieł sakralnych jak i rezydencjonalnych, ale epoka baroku jest jedną z najmniej znanych epok w historii sztuki. Dużo dzieł zostało zniszczonych podczas wojen, zaborów. Poza tym, epoce nie sprzyjała postawa estetyczna wieku XX, przeciwna sztuce skomplikowanej, przesadnej. W wieku XVII głównym mecenasem sztuki jest dwór królewski i zakon jezuitów. W wieku XVIII brak jednego ośrodka artystycznego, sztuka rozwija się na dworach magnackich i sprzyja to powstawaniu lokalnych odmian stylistycznych. Nadal działają w Polsce głównie cudzoziemcy, sztuka często nawiązuje do form zachodnio-europejskich, chociaż pojawiaję się również formy rodzime.

ARCHITEKTURA XVII WIEKU Najwcześniej barok pojawia się w Krakowie po pożarze Wawelu. Po ​1595 r​. niektóre apartamenty zostają odbudowane juz w stylu barokowym. Dla króla ​Zygmunta III Wazy​działa architekt

Jan Trevano SALA POD PTAKAMI

Pojawiają się tutaj barokowe odrzwia i oprawa kominka z brunatnego marmuru. Ściany obłożone wytłaczaną skórą, jest to tzw. ​kurdyban​. Charakterystyczne dla baroku są również plafony w formie złoconych ram wypełnionych malowidłami.

Trevano pracuje również dla Jezuitów i projektuje KOŚCIÓŁ ŚW. PIOTRA I PAWŁA W KRAKOWIE Kościół nawiązuje do rzymskiej świątyni ​Il Gesu; podobnie na planie podłużnym z kopułą na przecięciu naw. Bezwieżowa fasada, proporcje fasady i wnętrza jeszcze bardziej wysmukłe niż w Rzymie.

PRZEBUDOWA ZAMKU WARSZAWSKIEGO Trevano wyjeżdża wraz Zygmuntem III Wazą i jest współautorem przebudowy zamku. Budowla ma kształt nieregularnego pięcioboku, fasada pozbawiona jest bogatszej dekoracji; oś środkowa zaakcentowana ryzalitem wieżowym. Na narożach boniowanie. Całość działa wyrafinowaną prostotą, w fasadzie jedynie skromne oprawy okien .

ZAMEK UJAZDOWSKI W WARSZAWIE Na planie czworoboku z wewnętrznym dziedzińcem i basztami na narożach.

PAŁAC BISKUPÓW KRAKOWSKICH W KIELCACH Na planie zwartego prostokąta z basztami na narożach i arkadową loggią pośrodku.

W Warszawie, przykładem wczesnego baroku może być ​KOLUMNA ZYGMUNTA​, dzieło ​ Konstantego Tencalla​. Miał upamiętnić Zygmunta III Wazę a zarazem dynastię Wazów.

PAŁAC W PODHORCACH - Andrzej dell Aqua Pałac ustawiony na czworobocznych bastionowych obwarowaniach, obwarowania stanowią cokół pałacu .

ZAMEK KRZYŻTOPÓR W UJEŹDZIE - Wawrzyniec Senes Największa budowla pałacowa w Europie przed powstaniem Wersalu, fundatorem jest ​Krzysztof Ossoliński​. Na planie nieregularnego pięcioboku z bastionami na narożach, dwa dziedzińce. Pierwszy dziedziniec na planie trapezu, w głębi mniejszy eliptyczny dziedziniec. Cały zamek miał symbolizować trwanie rodu Ossolińskich w czasie, miał mieć tyle okien ile dni w roku, tyle wielkich sal ile miesięcy w roku, tyle baszt, ile pór roku. Wewnętrzna dekoracja była ze znaków zodiaku, wg legendy nad największą salą zamiast stropu znajdowało się akwarium, po wybudowaniu był zamieszkany jedynie 11 lat, po czym z wolna popadał w ruinę. Legenda mówi, że stajnie dla koni były wykończone marmurami i lustrami. Przy bramie wjazdowej krzyż i topór - symbole rodu Ossolińskich. Obecnie zamek pozostaje trwałą ruiną, stopień zniszczenia jest zbyt wielki, by warto było go odbudowywać. W pobliżu miał się znajdować ogród. Zamek nawiązuje do pałacu ​Caprarola Vignoli​.

KOLEGIATA W KLIMONTOWIE​​- Wawrzyniec Senes Jeden z pierwszych przykładów kościoła na planie eliptycznym, eliptyczna nawa otoczona kaplicami, nakryta kopułą.

Tylman z Gameren Architekt pochodzenia holenderskiego; projektuje monumentalne budowle ozdobione pilastrami.

PAŁAC KRASIŃSKICH​​W WARSZAWIE Nawiązuje do architektury starożytnej Grecji i Rzymu. Środkowe ryzality zwieńczone trójkątnym przyczółkiem.

PAŁAC W NIEBOROWIE Pałac na planie prostokąta nakryty łamanym dachem.

KOŚCIÓŁ BERNARDYNÓW ŚW. BONIFACEGO NA CZERNIAKOWIE W WARSZAWIE Niewielki kościół na planie centralnym krzyża greckiego z kopułą pośrodku.

KOŚCIÓŁ SAKRAMENTEK W WARSZAWIE Podobny plan.

KOŚCIÓŁ ŚW. ANNY W KRAKOWIE Na miejscu w Krakowie plan został nieco zmodyfikowany, jest to plan krzyża łacińskiego z kopułą na przecięciu naw, o szerokiej fasadzie dwu wieżowej.

Mocne efekty światłocieniowe w fasadzie, fasada została skomponowana tak, by korzystnie wyglądać z ujęć skrótowych. Jeden z najwybitniejszych barokowych kościołów, typowo barokowe bogato zdobione wnętrze. Dekoracja rzeźbiarska wykonana ze stiuku, iluzjonistyczne malarstwo, wszystkie elementy przenikają się nawzajem.

KOŚCIÓŁ ŚW. KRZYŻA W WARSZAWIE - ​Józef Szymon Bellotti (wnętrze) Wysokie, trójnawowe, jasne wnętrze, o dominującej nawie głównej.

PAŁAC W WILANOWIE Przykładem architektury rezydencjonalnej wieku XVII jest pałac w Wilanowie, rezydencja króla Jana III Sobieskiego. Architektem jest Augustyn Locci​. Na planie podkowy, jest to przykład entre cour et jardin, rozległy układ osiowy. Pałac stanowi skrzyżowanie polskiego dworu nawiązującego do architektury drewnianej z włoską willą. Bogata, rzeźbiarska dekoracja fasad. Tematem było przywrócenie szczęścia i pokoju w Rzeczypospolitej za panowania Jana III Sobieskiego.

ARCHITEKTURA WIEKU XVIII W Krakowie działają ​Kacper Bażanka​i ​Franciszek Placidi​. Ich wspólnym dziełem jest:

KOŚCIÓŁ PIJARÓW Ustawiony na zamknięciu ul. Jana w Krakowie. Fasada bezwieżowa, niewielkie wnętrze zaprojektowane tak, by za pomocą światła optycznie wydawało się większe.

KOŚCIÓŁ PAULINÓW NA SKAŁCE W KRAKOWIE Antonio Solari Kościół na planie podłużnym, dwuwieżowa fasada nawiązująca do baroku śląskiego.

W Wielkopolsce działa architekt ​Pompeo Ferrari​. Jego dziełem jest: KOŚCIÓŁ FILIPINÓW W GOSTYNIU Jego dziełem jest kośćiół Filipinów w Gostyniu. Plan centralny, ośmioboku nakrytego kopułą. Nawiązuje planem do słynnego kościoła Santa Maria della Salute w Wenecji Baltazara Longhena​.

W Warszawie działa architekt ​Karol Bay​, jego dziełem jest KOŚCIÓŁ WIZYTEK W WARSZAWIE Późnobarokowy przykład, gdzie zarówno fasada jak i wnętrze są skomponowane niezwykle miękko, pofalowane, powyginane.

Przykładem późnej barokowej architektury rezydencjonalnej jest PAŁAC BRANICKICH W BIAŁYMSTOKU​. Kolejny przykład rozległego, osiowego założenia pałacowo-parkowego. Pałace XVIII-wieczne często były budowane na rozległych planach o czasami wysokich bryłach z dziedzińcami, czasami jednym, czasami kilkoma oraz bocznymi oficynami. We wnętrzu na osi klatka chodowa, piano nobile na pierwszym piętrze, od strony ogrodu ryzality.

PAŁAC W RYDZYNIE - Pompeo Ferrari Rozległy, osiowy kompleks z bogatymi ogrodami.
barok w polsce

Related documents

7 Pages • 891 Words • PDF • 3.4 MB

8 Pages • 2,561 Words • PDF • 129.1 KB

11 Pages • 2,941 Words • PDF • 586.9 KB

18 Pages • 774 Words • PDF • 2.2 MB

139 Pages • 30,859 Words • PDF • 1.1 MB

11 Pages • 475 Words • PDF • 2.2 MB

4 Pages • 839 Words • PDF • 2.4 MB

66 Pages • 2,628 Words • PDF • 7.4 MB

16 Pages • 4,221 Words • PDF • 643 KB

15 Pages • 2,899 Words • PDF • 489.9 KB

27 Pages • 2,673 Words • PDF • 1.1 MB

6 Pages • 2,038 Words • PDF • 823 KB