System ochrony pracy w Polsce

7 Pages • 3,420 Words • PDF • 933.2 KB
Uploaded at 2021-09-24 14:19

This document was submitted by our user and they confirm that they have the consent to share it. Assuming that you are writer or own the copyright of this document, report to us by using this DMCA report button.


PRAWNA OCHRONA PRACY

00

5

100

MATERIAŁ ŹRÓDŁOWY DLA UCZNIA

5

75

Temat: System ochrony pracy w Polsce

5

00

5

5

95

25

5

1. WPROWADZENIE

0

System ochrony pracy przejawia się w różnych formach organizacyjnych państwa. W zależności od zamożności państwa może być bardziej lub mniej rozwinięty. Mówiąc o systemie ochrony pracy w Polsce, należy rozróżnić system prawny i system organizacyjny. Pierwszy z nich - prawny, stanowi integralną część gałęzi prawa, jaką jest prawo pracy, mówi o normach prawnych i ich usytuowaniu w hierarchii źródeł prawa dotyczących bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Drugi zaś - instytucjonalny, to system organizacji ochrony pracy na szczeblu państwa, zakładu oraz organów uczestniczących w tworzeniu, a także kontrolowaniu bezpieczeństwa i higieny pracy w Polsce.

2. SYSTEM PRAWNY OCHRONY PRACY W POLSCE System ten opiera się na źródłach prawa wskazanych w Konstytucji RP i art. 9 Kodeksu pracy. Podstawowym aktem prawnym, mówiącym o prawie do bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, jest Konstytucja RP, która w art. 66 gwarantuje takie prawo każdemu. Sposób realizacji tego prawa określa ustawa. Ustawą określającą prawa i obowiązki obywateli w tym zakresie jest Kodeks pracy. Podstawowe uregulowania kodeksowe znajdują się w dziale X kodeksu dotyczącym bhp, w dziale VIII dotyczącym ochrony pracy kobiet i w dziale IX dotyczącym ochrony pracy młodocianych. Natomiast art. 9 Kodeksu pracy wskazuje na inne źródła prawa pracy, szczególnie zaś porozumienia normatywne zawierane między partnerami socjalnymi, tj. układy zbiorowe i inne porozumienia zbiorowe, np. akty wewnątrzzakładowe stanowione w formie regulaminów i statutów. Wśród źródeł prawa dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy można więc wyróżnić akty prawne powszechnie obowiązujące, stanowione przez upoważnione do tego organy oraz porozumienia zawierane pomiędzy partnerami społecznymi, obowiązujące grupy, które takie porozumienia zawarły. Dodatkowo, jako źródło praw i obowiązków w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy, zostały wprowadzone zasady bhp. Przepisy powszechnie obowiązujące, poza wymienionym już Kodeksem pracy, są to akty wykonawcze bezpośrednio rozwijające postanowienia działu X Kodeksu pracy oraz przepisy ogólne, międzybranżowe i 15 resortowe wydane na podstawie delegacji zawartej w art.237 k.p. Do przepisów powszechnie obowiązujących należą również przepisy, takie jak ustawy ustanawiające nadzór i kontrolę nad warunkami pracy, a także przepisy dotyczące innych dziedzin prawa, regulujące sprawy z zakresu bhp. Do takich przepisów należy prawo budowlane, prawo górnicze i geologiczne czy też prawo atomowe. Moc powszechnie obowiązujących przepisów mają również niektóre normy techniczne. Normy techniczne wydawane są na podstawie ustawy z dnia 12 września 2002r. roku o normalizacji (Dz. U. nr 169, poz. 1386, ze zm.). Regułą określoną w art. 5 tej ustawy jest, że normy techniczne są dobrowolne, jednakże mogą one mieć charakter obowiązkowy, jeżeli przepis powszechnie obowiązujący nakazuje jej stosowanie. W takich przypadkach norma prawna, nakazując stosowanie normy technicznej, powoduje powszechność jej stosowania. Należy jednak zwrócić uwagę, że wzorem państw członkowskich Unii Europejskiej, można zauważyć tendencje do ograniczania norm powołanych do powszechnego stosowania. Pozostałe przepisy, będące na podstawie art. 9 K.p. przepisami prawa pracy, można podzielić na przepisy stanowione w drodze porozumienia zawartego pomiędzy partnerami społecznymi lub w ściśle określonych przypadkach przepisy wewnątrzzakładowe, ustanawiane przez samego pracodawcę. Do pierwszej grupy należy zaliczyć przepisy bhp występujące w ponadzakładowych i zakładowych układach zbiorowych pracy (uzp). Z przepisów działu XI K.p., w którym uregulowane zostały sprawy dotyczące porozumień zbiorowych nie zostały wyłączone sprawy z zakresu bhp, co otwiera drogę do regulowania tych spraw w układach zbiorowych pracy.

5

100

95

75

25

5

12

0

MODUŁ I

00

5

5

5

00

5

5

100

Jednakże strony układu nie mogą wprowadzić do układu zbiorowego pracy postanowień mniej korzystnych od

zawartych w przepisach powszechnie obowiązujących. Powstaje wobec tego pytanie, czy mogą być wprowadzane postanowienia ograniczające obowiązki pracownika w zakresie bhp. Wydawać by się mogło, że ograniczenie obowiązków jest dla pracownika korzystniejsze. Jednakże obowiązki pracownika ustanowione zostały w celu zapewnienia mu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, a zatem każde ich ograniczenie de facto działałoby na jego niekorzyść, powodującograniczenie jego ochrony. W układach zbiorowych pracy nie mogą być jednak nakładane na pracowników dodatkowe obowiązki, gdyż te mogą być ustanawiane jedynie w drodze przepisów powszechnie obowiązujących. Tak więc w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy, w układach zbiorowych pracy mogą być określone albo dodatkowe uprawnienia pracownicze, albo uszczegółowione uprawnienia wynikające z przepisów powszechnie obowiązujących. Do najczęściej występujących uregulowań z zakresu bhp zaliczyć można: ?

dodatkowe przywileje zdrowotne,

?

dodatkowe urlopy dla pracowników pracujących w warunkach szkodliwych lub uciążliwych oraz skróceniedobowego wymiaru czasu pracy dla pracowników zatrudnionych w takich warunkach,

?

rekompensaty finansowe dla pracowników zatrudnionych na stanowiskach pracy w warunkach szkodliwychdla zdrowia, uciążliwych oraz niebezpiecznych.

95

75

25

5

0

Aktem wewnątrzzakładowym, regulującym sprawy z zakresu bhp, jest regulamin pracy. Zakres przedmiotowy 1 regulaminu, określony w art. 104 K.p. obejmuje uregulowania w zakresie wyposażenia pracowników w odzież i obuwie robocze oraz środki ochrony indywidualnej i higieny osobistej, a także sposób informowania pracowników o ryzyku zawodowym. Regulamin pracy ustala pracodawca w porozumieniu z zakładową organizacją związkową, jeżeli zatrudnia co najmniej 20 pracowników. Jednakże w przypadku, gdy pracodawca nie może uzgodnić treści regulaminu z organizacjązwiązkową lub, gdy taka organizacja nie działa u pracodawcy, regulamin ustala sam pracodawca. Regulamin niemusi być ustalany, jeżeli w zakresie przewidzianym dla regulaminu obowiązują postanowienia układu zbiorowegopracy. Z treścią regulaminu pracodawca ma obowiązek zapoznać każdego pracownika. Zasady bhp są regułami pozaprawnymi. Oznacza to, że nie są one zdefiniowane prawnie ani też określone w przepisach, jednakże - zgodnie z obowiązującymi przepisami - zarówno pracodawca, jak i osoba kierująca pracownikami i sam pracownik są obowiązani je przestrzegać, a ich naruszenie lub niestosowanie może spowodować sankcje przewidziane w Kodeksie pracy. W teorii, za zasady bhp uważa się reguły postępowania wynikające z doświadczenia życiowego oraz przesłanek naukowych i technicznych.

3. SYSTEM ORGANIZACYJNY OCHRONY PRACY W POLSCE O ile system prawny wskazuje na podstawy prawne bezpieczeństwa i higieny pracy, o tyle system organizacyjny wskazuje na organy i organizacje uczestniczące w określaniu i realizowaniu zadań w tej dziedzinie. System organizacyjny ochrony pracy można podzielić na: - ogólnokrajowy, - zakładowy. Do pierwszego z nich należy zaliczyć parlament, rząd, ministerstwa i inne urzędy państwowe oraz państwowe organy nadzoru i kontroli. Parlament ma przede wszystkim zadania ustawodawcze, tworząc prawo ustala podstawowe zasady systemu. Rząd i resorty oraz urzędy państwowe, szczególnie Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej oraz Ministerstwo Zdrowia, ustalają wytyczne państwa w kształtowaniu polityki w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy oraz, na podstawie ustaw, wydają przepisy wykonawcze w zakresie bhp. Natomiast Państwowa Inspekcja Pracy, Państwowa Inspekcja Sanitarna, Urząd Dozoru Technicznego oraz sądy i prokuratura (również pozostałe organy nadzoru i kontroli) powołane zostały do nadzoru i kontroli obowiązków nałożonych przez prawo. W celu realizacji uprawnień oraz przymuszania pracodawców do realizacji swoich obowiązków, organy te dysponują możliwością ukarania mandatem karnym, bądź wydania nakazu lub decyzji. W określonych przepisami przypadkach mogą również nakazać wstrzymanie prowadzenia prac lub działalności. Istotną rolę w systemie organizacyjnym bhp na szczeblu państwa pełni Rada Ochrony Pracy. W skład Rady wchodzą przedstawiciele rządu, pracodawców i pracowników, posłowie i senatorowie oraz wybitni specjaliści z dziedziny bezpieczeństwa i higieny pracy. Organ ten, umocowany przy Sejmie RP, zgodnie z ustawą o Państwowej Inspekcji Pracy, ma sprawować nadzór nad jej działaniem.

5

100

95

75

25

5

13

0

PRAWNA OCHRONA PRACY

00

100

5

95

5

75

5

25

00

5

0

Istotne znaczenie w tym systemie mają również instytuty naukowo-badawcze powołane do prowadzenia prac naukowo-badawczych w dziedzinie bezpieczeństwa pracy i ochrony zdrowia. Również w zakładzie pracy istnieją różne podmioty, do których obowiązków należy kształtowanie warunków pracy a także społeczny nadzór i kontrola nad tymi warunkami. Podmiotem w zakładzie pracy, którego obowiązkiem jest zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy jest pracodawca (art. 15 K.p.). Pracodawca realizuje swoje obowiązki za pomocą wyspecjalizowanej służby bezpieczeństwa i higieny pracy oraz lekarza sprawującego opiekę zdrowotną nad pracownikami. Dodatkowo, w zakładzie pracy w kształtowaniu bezpiecznych warunków pracy uczestniczy komisja ds. bhp jako organ opiniodawczo-doradczy. Organy przedstawicielskie, jakimi są związki zawodowe i społeczny inspektor pracy, pełnią przede wszystkim funkcje nadzorczo-kontrolne w zakresie przestrzegania przez pracodawcę obowiązku zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Społeczny inspektor pracy ma prawo wydawania, w formie pisemnej, zaleceń dotyczących usunięcia stwierdzonych uchybień. Przepisy ustawy o społecznej inspekcji pracy przewidują możliwość ukarania karą grzywny pracodawcy, który nie spowodował usunięcia uchybień wskazanych w zaleceniu społecznego inspektora pracy. Pracodawca może odwołać się od wydanego zalecenia do właściwego inspektora pracy Państwowej Inspekcji Pracy. 4. NADZÓR NAD WARUNKAMI PRACY 4.1. Państwowy nadzór nad warunkami pracy Państwowy nadzór nad warunkami pracy sprawują: Państwowa Inspekcja Pracy, ? Państwowa Inspekcja Sanitarna, ?

5

5

100

95

Ponadto czynności w zakresie dozoru technicznego nad urządzeniami technicznymi stwarzającymi szczególne zagrożenie sprawuje Urząd Dozoru Technicznego.

5

75

25

5

14

0

MODUŁ I

00

5

5

5

00

100

Państwowa Inspekcja Pracy Państwowa Inspekcja Pracy jest organem powołanym do nadzoru i kontroli przestrzegania prawa pracy, w szczególności przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy. Podlega Sejmowi. Nadzór nad Państwową Inspekcją Pracy w zakresie ustalonym ustawą sprawuje Rada Ochrony Pracy (ustawa z dnia 13 kwietnia 2007r.,. Dz.U. z 2012 r., poz.404). Do zakresu działania Państwowej Inspekcji Pracy należy: nadzór i kontrola przestrzegania przepisów prawa pracy, w szczególności przepisów i zasad ? bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów dotyczących stosunku pracy, wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń wynikających ze stosunku pracy, czasu pracy, urlopów, uprawnień pracowników związanych z rodzicielstwem, zatrudniania młodocianych i osób niepełnosprawnych' ?

?

kontrola legalności zatrudnienie, innej pracy zarobkowej oraz wykonywania pracy przez cudzoziemców,

?

kontrola wyrobów wprowadzanych do obrotu pod względem spełniania przez nie wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy, określonych w odrębnych przepisach,

?

opiniowanie projektów aktów prawnych z zakresu prawa pracy,

?

prawo wnoszenia powództwa, a za zgodą osoby zainteresowanej - uczestnictwo w postępowaniu przed sądem pracy, w sprawach o ustalenie stosunku pracy, współpraca z urzędami państw członkowskich Unii Europejskiej odpowiedzialnymi za nadzór nad warunkami pracy i zatrudnienia,

? ? ?

-

-

5

75

25

5

0

ściganie wykroczeń przeciwko prawom pracownika określonych w Kodeksie pracy, nadzór i kontrola zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy: osobom fizycznym wykonującym pracę na innej podstawie niż stosunek pracy oraz osobom wykonującym na własny rachunek działalność gospodarczą w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę lub przedsiębiorcę, nie będącego pracodawcą na rzecz którego taka praca jest świadczona; przez podmioty organizujące pracę wykonywaną przez osoby fizyczne na innej podstawie niż stosunek pracy, w ramach prac społecznie użytecznych; osobom przebywającym w zakładach karnych i zakładach poprawczych, wykonującym pracę, a także żołnierzom służby czynnej, wykonującym powierzone im prace.

Uprawnienia Państwowej Inspekcji Pracy: ? nakazania usunięcia stwierdzonych uchybień w ustalonym terminie w przypadku, gdy naruszenie dotyczy przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy ? nakazania: wstrzymania prac lub działalności, gdy naruszenie powoduje bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia pracowników lub innych osób wykonujących te prace lub prowadzących działalność; skierowanie do innych prac pracowników lub innych osób dopuszczonych do pracy wbrew obowiązującym przepisom przy pracach wzbronionych, szkodliwych lub niebezpiecznych albo pracowników lub innych osób dopuszczonych do pracy przy pracach niebezpiecznych, jeżeli pracownicy ci lub osoby nie posiadają odpowiednich kwalifikacji; nakazy w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonani; ? nakazania wstrzymania eksploatacji maszyn i urządzeń w sytuacji, gdy ich eksploatacja powoduje bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi; nakazy w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu;zakazania wykonywania pracy lub prowadzenia działalności w miejscach, w których stan warunków pracy stanowi bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia; nakazy w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu; ? nakazania, w przypadku stwierdzenia, że stan bezpieczeństwa i higieny pracy zagraża życiu lub zdrowiu pracowników lub osób fizycznych wykonujących pracę na innej podstawie niż stosunek pracy, w tym osób wykonujących na własny rachunek działalność gospodarczą, zaprzestania prowadzenie działalności bądź działalności określonego rodzaju; ? nakazania ustalenia, w określonym terminie, okoliczności i przyczyn wypadku; ?

5

5

95

?

nakazania wykonania badań i pomiarów czynników szkodliwych i uciążliwych w środowisku pracy w przypadku naruszenia trybu, metod, rodzaju lub częstotliwości wykonywania tych badań i pomiarów lub konieczności stwierdzenia wykonywania pracy w szczególnych warunkach; nakazania pracodawcy wypłaty należnego wynagrodzenia za pracę, a także innego świadczenia przysługującego pracownikowi, nakazy w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu,

?

przeprowadzanie kontroli o każdej porze dnia i nocy

?

nakazanie wydania badań i pomiarów czynników szkodliwych i uciążliwych o środowisku pracy

100

95

75

25

5

15

0

PRAWNA OCHRONA PRACY

00

5

100

Sposób egzekwowania uprawnień przez Państwową Inspekcję Pracy:

5

5

00

5

5

?

wydanie nakazu w zakresie bhp oraz nakazu płatniczego, w tym z rygorem natychmiastowej wykonalności,

?

usunięcia uchybień lub pojęcia działań - jest to decyzja administracyjna,

?

skierowanie wniosków pokontrolnych do pracodawcy lub jednostki nadrzędnej,

?

karanie mandatem i kierowanie wniosku o ukaranie do sądu grodzkiego, który może ukarać grzywną,

?

powiadomienie prokuratury o popełnieniu przestępstwa.

95

75

25

5

0

Państwowa Inspekcja Sanitarna Państwowa Inspekcja Sanitarna podlega ministrowi zdrowia, a kieruje nią Główny Inspektor Sanitarny (ustawa z dnia 14 marca 1985 r., tekst jednolity Dz. U. z 2011 r. nr 212, poz. 1263, ze zm.). Zadania i uprawnienia Państwowej Inspekcji Sanitarnej Państwowa Inspekcja Sanitarna została powołana w celu ochrony zdrowia ludzkiego przed wpływem czynników szkodliwych lub uciążliwych oraz w celu zapobiegania powstawaniu chorób zakaźnych i zawodowych oraz do nadzoru, między innymi, nad warunkami: ? higieny środowiska, ? higieny pracy w zakładzie pracy, ? higieny nauczania, wychowania, wypoczynku, rekreacji, ? zdrowotnymi żywności, żywienia i przedmiotów użytkowych. Do zakresu nadzoru sanitarnego należą także: ?

uzgadnianie projektów zagospodarowania przestrzennego,

?

uczestnictwo w dopuszczaniu do użytkowania obiektów budowlanych, środków komunikacji wodnej, lądowej, powietrznej,

?

utrzymanie należytego stanu higienicznego zakładów pracy, warunków zdrowotnych produkcji, dbałość o warunki zdrowotne środowiska pracy.

Państwowy Inspektor Sanitarny w związku z wykonywaną kontrolą ma prawo wstępu do zakładów pracy, obiektów użyteczności publicznej i obiektów handlowych. Urząd Dozoru Technicznego Działalność Urzędu Dozoru Technicznego (UDT) jest prowadzona na podstawie ustawy z dnia 21.12.2000 r. o dozorze technicznym (Dz.U. nr 122, poz. 1321, ze zm.) i polega na sprawowaniu dozoru technicznego nad urządzeniami technicznymi stwarzającymi zagrożenie dla życia lub zdrowia oraz mienia i środowiska. UDT podlega ministrowi właściwemu do spraw gospodarki. 4.2. Społeczny nadzór nad warunkami pracy Związki zawodowe Związki zawodowe mają prawo dokonywania oceny warunków pracy, sprawowania kontroli nad przestrzeganiem przepisów prawa pracy, a w szczególności przepisów i zasad bhp oraz kierowania działalnością społecznej inspekcji pracy i współdziałania w tym zakresie z Państwową Inspekcją Pracy. W razie uzasadnionego podejrzenia, że w zakładzie pracy występują zagrożenia dla życia lub zdrowia pracowników, zakładowa organizacja związkowa może wystąpić do pracodawcy z wnioskiem o przeprowadzenie odpowiednich badań. W określonych sytuacjach organizacja związkowa może zlecić przeprowadzenie pomiarów lub badań na koszt pracodawcy. Społeczna Inspekcja Pracy Społeczna Inspekcja Pracy (SIP) jest służbą społeczną pełnioną przez samych pracowników. Ma na celu zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy oraz ochronę uprawnień pracowniczych, określonych w przepisach prawa pracy.

100

Struktura SIP przewiduje powołanie zakładowego społecznego inspektora pracy, oddziałowego i grupowego. Zakładowe organizacje związkowe mają prawo dostosowania organizacji SIP do istniejącej struktury zakładu pracy. Społeczni inspektorzy pracy, których uprawnienia przybliżone są do uprawnień inspekcji zawodowej, mają prawo:

75

5

95

25

5

16

0

MODUŁ I

00

5

5

5

100

kontrolować stan budynków, maszyn, urządzeń technicznych i sanitarnych z punktu widzenia bhp, kontrolować przestrzeganie przepisów prawa pracy, uczestniczyć w ustalaniu okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy jako członkowie zespołów powypadkowych. Zakładowy społeczny inspektor pracy może kierować do pracodawcy na piśmie uwagi lub zalecenia, celem wykonania określonych działań lub usunięcia zagrożeń - za niewykonanie prawomocnego zalecenia grozi kara. ? ? ?

Pracodawca może złożyć sprzeciw od wydanego zalecenia do państwowego inspektora pracy, który utrzymuje lub uchyla zalecenie.

75

25

5

0

5. SŁUŻBA BEZPIECZEŃSTWA I HIGIENY PRACY Zasady funkcjonowania służby bhp określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 2.09.1997 r. ze zm. Pracodawca zatrudniający ponad 100 pracowników ma obowiązek utworzenia zakładowej służby bhp. Gdy pracodawca zatrudnia do 100 pracowników, zadania służby bhp mogą być zlecone specjalistom spoza zakładu pracy lub pracownikowi wykonującemu inną pracę. Pracownikami służby bhp mogą być osoby spełniające wymagania kwalifikacyjne określone w § 4 rozporządzenia. Ponadto pracownicy służby bhp powinni odbywać szkolenia okresowe z zakresu bhp. Służba bhp nie jest organem nadzoru - jest wyspecjalizowaną komórką fachową, pomaga pracodawcy w wypełnianiu obowiązków dotyczących zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Do zakresu działania służby bhp należą: 1) przeprowadzanie kontroli warunków pracy oraz przestrzegania przepisów i zasad bhp, 2) bieżące informowanie pracodawcy o stwierdzonych zagrożeniach zawodowych, wraz z wnioskami zmierzającymi do usuwania tych zagrożeń, 3) sporządzanie i przedstawianie pracodawcy, co najmniej raz w roku, okresowych analiz stanu bezpieczeństwa i higieny pracy zawierających propozycje przedsięwzięć technicznych i organizacyjnych mających na celu zapobieganie zagrożeniom życia i zdrowia pracowników oraz poprawę warunków pracy, 4) udział w opracowywaniu planów modernizacji i rozwoju zakładu pracy oraz przedstawianie propozycji dotyczących uwzględnienia w tych planach rozwiązań techniczno-organizacyjnych zapewniających poprawę stanu bhp, 5) udział w ocenie założeń i dokumentacji dotyczących modernizacji zakładu pracy albo jego części, a także nowych inwestycji, oraz zgłaszanie wniosków dotyczących uwzględnienia wymagań bezpieczeństwa i higieny pracy w tych założeniach i dokumentacji, 6) udział w przekazywaniu do użytkowania nowo budowanych lub przebudowywanych obiektów budowlanych albo ich części, w których przewiduje się pomieszczenia pracy, urządzeń produkcyjnych oraz innych urządzeń mających wpływ na warunki pracy i bezpieczeństwo pracowników, 7) zgłaszanie wniosków dotyczących wymagań bhp w stosowanych oraz nowo wprowadzanych procesach produkcyjnych, 8) przedstawianie pracodawcy wniosków dotyczących zachowania wymagań ergonomii na stanowiskach pracy,

5

9) udział w opracowywaniu zakładowych układów zbiorowych pracy, wewnętrznych zarządzeń, regulaminów i instrukcji ogólnych dotyczących bhp oraz w ustalaniu zadań osób kierujących pracownikami w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy, 10) opiniowanie szczegółowych instrukcji dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy na poszczególnych stanowiskach pracy, 11) udział w ustalaniu okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy oraz w opracowywaniu wniosków wynikających z badania przyczyn i okoliczności tych wypadków oraz zachorowań na choroby zawodowe, a także kontrola realizacji tych wniosków, 12) prowadzenie rejestrów, kompletowanie i przechowywanie dokumentów dotyczących wypadków przy pracy, stwierdzonych chorób zawodowych i podejrzeń o takie choroby, a także przechowywanie wyników badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy,

5

13) doradztwo w zakresie przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy

00

95

100

95

75

14) udział w dokonywaniu oceny ryzyka zawodowego, które wiąże się z wykonywaną pracą,

5

25

5

17

0

PRAWNA OCHRONA PRACY

00

100

15) doradztwo w zakresie organizacji i metod pracy na stanowiskach pracy, na których występują czynniki niebezpieczne, szkodliwe dla zdrowia lub warunki uciążliwe, oraz doboru najwłaściwszych środków ochrony zbiorowej i indywidualnej, 16) współpraca z właściwymi komórkami organizacyjnymi lub osobami, w szczególności w zakresie organizowania i zapewnienia odpowiedniego poziomu szkoleń w dziedzinie bhp oraz zapewnienia właściwej adaptacji zawodowej nowo zatrudnionych pracowników, 17) współpraca z laboratoriami upoważnionymi, zgodnie z odrębnymi przepisami, do dokonywania badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia lub warunków uciążliwych, występujących w środowisku pracy, w zakresie organizowania tych badań i pomiarów oraz sposobów ochrony pracowników przed tymi czynnikami lub warunkami, 18) współpraca z laboratoriami i innymi jednostkami zajmującymi się pomiarami stanu środowiska naturalnego, działającymi w systemie państwowego monitoringu środowiska, określonego w odrębnych przepisach, 19) współdziałanie z lekarzem sprawującym profilaktyczną opiekę zdrowotną nad pracownikami, a w szczególności przy organizowaniu okresowych badań lekarskich pracowników,

5

5

5

5

5

75

25

5

0

20) współdziałanie ze społeczną inspekcją pracy oraz z zakładowymi organizacjami związkowymi przy: a) podejmowaniu przez nie działań mających na celu przestrzeganie przepisów oraz zasad bhp, w trybie i w zakresie ustalonym w odrębnych przepisach, b) podejmowanych przez pracodawcę przedsięwzięciach mających na celu poprawę warunków pracy, 21) uczestniczenie w pracach, powołanej przez pracodawcę, komisji bezpieczeństwa i higieny pracy oraz w innych zakładowych komisjach zajmujących się problematyką bhp, w tym zapobieganiem chorobom zawodowym i wypadkom przy pracy, 22) inicjowanie i rozwijanie na terenie zakładu pracy różnych form popularyzacji problematyki bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ergonomi. Powołanie służby bhp nie zwalnia pracodawcy, ani kierowników komórek organizacyjnych od wypełniania obowiązków w zakresie bhp. 6. KOMISJA BEZPIECZEŃSTWA I HIGIENY PRACY Pracodawca zatrudniający powyżej 250 pracowników powołuje komisję bezpieczeństwa i higieny pracy jako swój organ doradczy i opiniodawczy. W skład komisji wchodzą w równej liczbie: ?

przedstawiciele pracodawcy, w tym pracownicy służby bhp i lekarz sprawujący opieką nad pracownikami,

?

przedstawiciele pracowników - wybrani przez zakładową organizację związkową, w tym społeczny inspektor pracy, a gdy nie działa organizacja związkowa - przez pracowników w trybie przyjętym u pracodawcy.

Przewodniczącym komisji jest pracodawca lub osoba przez niego upoważniona, wiceprzewodniczącym społeczny inspektor pracy lub przedstawiciel pracowników. Zadaniem komisji jest dokonywanie przeglądu warunków pracy, okresowej oceny stanu bezpieczeństwa i higieny pracy, opiniowanie podejmowanych przez pracodawcę środków zapobiegających wypadkom przy pracy i chorobom zawodowym, formułowanie wniosków dotyczących poprawy warunków pracy oraz współdziałanie z pracodawcą w realizacji jego obowiązków w zakresie bhp. LITERATURA: 1. Kodeks pracy (stan prawny na dzień 1 stycznia 2013 roku). 2. Bezpieczeństwo i ochrona człowieka w środowisku pracy. Prawna ochrona pracy. CIOP - PIB, Warszawa 2012.

00

5

95

1. 2. 3. 4. 5.

PYTANIA KONTROLNE

100

Jakie są główne źródła prawa ochrony pracy? Wymień państwowe organy nadzoru nad warunkami pracy. Jakie są zadania Państwowej Inspekcji Pracy? Jakie są zadania i uprawnienia Państwowej Inspekcji Sanitarnej? Kiedy pracodawca jest obowiązany powołać służbę bhp?

95

75

25

5

18

0
System ochrony pracy w Polsce

Related documents

7 Pages • 3,420 Words • PDF • 933.2 KB

16 Pages • 4,221 Words • PDF • 643 KB

21 Pages • 941 Words • PDF • 499 KB

51 Pages • 4,137 Words • PDF • 3.3 MB

2 Pages • 189 Words • PDF • 1.2 MB

3 Pages • 475 Words • PDF • 617.3 KB

11 Pages • 2,941 Words • PDF • 586.9 KB

18 Pages • 774 Words • PDF • 2.2 MB